انجمنِ پارسی‌مان

نگارش اسپور همه‌پرسی برای واژه‌ی «control panel»
دارید نواری از چکیده‌های جستار‌ها را می‌بینید. .نگارش اسپور جستارها را با ساختار دلخواه‌تان ببینید
control panel با «کنترل پانل» در رایانه به بخشی گفته می‌شود که نرم‌افزارهای گوناگون را می‌توان در آن به روشی مهار یا سامانش کرد.
چمِ پارسی «کنترل» ، «مهار» است.
یکی از چم‌های «پانل» در فارسی «تخته» است.
از این رو گرته‌برداری از رسته‌ی «کنترل پانل» می‌شود «تخته‌ی مهار» که اگر نهشِ وارون این افزوده (اضافه) را دربنگریم می‌شود : «مهارتحته»
من این واژه را پیش‌نهاد می‌کنم.
من نیز این نام پیشنهادی شما را (مهارتخته) را می پسندم
من برابر دیگری را پیشنهاد می کنم:

Control Panel = پلمه فرمان یا فرمان پلمه

دلیل: این ترکیب با معنای "تابلو کنترل" یا "تابلو فرمان" در کابین خلبان هواپیما، تابلو برقهای مراکز صنعتی و... کاربرد دارد.
واژه "پلمه" براساس واژه نامه دهخدا به معنی "تخته" است:
(از واژه نامه دهخدا: لوحى كه ابجد و غير آن بر آن نويسند تا اطفال بخوانند. (برهان قاطع). تخته و تكهء آهنى كه نخست الف‌با براى آموختن كودكان نويسند.)

همین طور Control به معنی "مهار" است به عبارتی هر چیزی که تحت "فرمان" شما باشد توسط شما مهار شده است. در ویندوز و بخش مدیریت سایت ها Control Panel جایی است که به کمک فرمانها و تنظیمات شما برطبق خواسته خود بخش هایی را مهار می کنید.
با درود.
من از آنجایی که هم واژه ی "مهار" و هم واژه ی "تخته" در پارسی کنونی پرکاربردتر هستند با گزینش "مهارتخته" همداستانم. البته "تخته ی مهار" امروزی تر و سازگار تر با پارسی کنونی است ولی "مهارتخته" نیز پس از چند گاهی جا می افتد.
پاینده باشید.
برای فهرست همه پرسی بیشتر "پلمه فرمان" را در نظر داشتم تا فرمان پلمه. چون خواندن آن آسانتر است.
درود،
به ديدگاه من "تخته فرمان" هم زيبا تر است و هم آسان تر، ديدگاه شما چيه؟
سيامك


درود

واژه ی تخته ، شاید که به چم پانل باشد اما در گفت و گوی روزمره بیان کننده ی چیزی است چوب گینه ( آیا درست نوشتم این واژه ی پایانی را ؟ ) زیرا تخته در باور مردم از چوب است .

واژگانی همچون تخته سیاه ، یا تخته نرد ، همه یادآور همین باور است.

به همین فرنود ، اگر چه تخته در نگر واژگانی برابر پانل است ، اما در هنگام کاربرد ، نازیبا و نابرابر می نماید .

باید واژه ی دیگری را جُست .

از سوی دیگر ، مهار نیز به گونه ی بسنده ، برابر واژه ی کنترل نیست . مهار کردن یادآور جلوگیری از خروش و سرکشی است ، ولی کنترل ، تنها گویای این نکته نیست .

ساده تر بگویم . کنترل چگونگی رفتار یک ابزار را در دست دارد ، ولی مهار آن گاه بر زبان رانده می شود که چیزی بیرون از کنترل ما باشد و بخواهیم آن را به خواست خود راهنمایی کنیم
با درود
دوستان گرامی
برای پارسی سازی یک واژه مانند Control Panel تنها دانستن چم دو بخش آن و به همانگونه چسباندش به یکدیگر برای زبان پارسی پسندیده نیست.
باید آن واژه ها را ریشه یابی کرد تا پایه بر ریشه ها برای زبان خود بی اندیشیم و همچنین باید کارایی را در دید داشته باشیم.

نخست دو بخش کنترل و پنل را ریشه یابی کنیم که برای اینکار تارنمای به زبان انگلیسی هست به نشانی زیر:
http://www.etymonline.com

Control:
c.1310, "to check, verify, regulate," from Anglo-Norm. contreroller "exert authority," from M.L. contrarotulus "a counter, register," from L.
در 1310 ترسایی به چم "بررسی کردن,بازبینی یا رسیدگی کردن,درست کردن یا همسان کردن" از انگو-نورمن,کنتررولر "انجام دهنده سندی درست" از زبان لاتین سده های میانی. کنترروتولوس "پاسخگو یا شمارنده,نگارنده" از لاتین باستانی.

Panel:
c.1300, from O.Fr. panel "saddle cushion, piece of cloth," from V.L. pannellus, dim. of L. pannus "piece of cloth". Sense of "distinct part of surface of a wall, door, etc." is first recorded 1600
در 1300 از فرانسوی کهن.پنل "زین تشک یا چنبره,بخشی از پیراهن" از لاتین رومی. پنلوس,خرد شده آن از لاتین پنوس "بخشی از پیراهن".سهش از "بخش جدایی از رویه یک دیوار یا در یا دیگر" نخستین بار در 1600 دیده شده است.

کارایی کنترل پنل
A program used to change some setting in the operating system or computer
برنامه ای که برای دگرگون کردن چند زمینه در دستگاه کارکننده یا رایانه است.

با این داستان نه تخته فرمان و نه مهارتخته و فرمان پلمه و پلمه فرمان درست در می آید و با control panel میخواند.

پنل را زمینه و رویه بپذیریم و سخنی بیش از این درش نیست.
کار این برنامه بررسی و بازبینی و بازرسی پایه بر خواسته ما که سند رایانه به شمار میرود است و زمانی که ما سندی را دگرگون کنیم زمینه نیز دگرگون میشود.

پس واژه پیشنهادی من "زمینه گر" یا "زمینه نگار" که زمینه رایانامه ما را نمایش میدهد و با دگرگون شدن کردن بخشی از آن نگار و زمینه رایانه نیز با آن دگرگون میشود.

با سپاس
بازگفت:
Control:
c.1310, "to check, verify, regulate," from Anglo-Norm. contreroller "exert authority," from M.L. contrarotulus "a counter, register," from L.
در 1310 ترسایی به چم "بررسی کردن,بازبینی یا رسیدگی کردن,درست کردن یا همسان کردن" از انگو-نورمن,کنتررولر "انجام دهنده سندی درست" از زبان لاتین سده های میانی. کنترروتولوس "پاسخگو یا شمارنده,نگارنده" از لاتین باستانی.




درود ،
با این شناساندن ِ چم ِ کنترل ، دشوار خواهد بود که در واژه ی پیشنهادی شما که همانا " زمینه گر " یا " زمینه نگار " است ، کنترل را برابر نگار ( که می تواند پسوندی برای نگارش باشد ) ، یا گر ( که نیک می دانید پیوند انجام دهنده است : کارگر ) بگیریم .

ساده تر ، هنگامی که می گوییم : " آن را کنترل کن " ، نگر گوینده این نیست که : " آن را انجام بده "

به سهم خود با بخش اول پیشنهاد شما ( پانل = زمینه ) همداستانم ولی بخش دوم را در اندازه ی نخستین واژه همساز و زیبا و هم چم نمی بینم .

تا نگر ِ دیگر دوستان چه باشد .
با درود
از دیدگاه من بهتر است از هنر زبانمان در اینجا کاربردی را نشان دهیم. همان پسوندها و پیشوندها که به چم جا و جایگاه (panel) باشد:
به نگر من:
مهارگاه، مهارکده، بازدیدخانه، دیدخانه، فرمانکده، مهارستان، دیدستان، مهارخانه یا واژگانی از این دست بهتر میتواند جایگزین این واژه ها باشد. چرا باید واژه به واژه آنرا برگردانیم هنگامی که میدانیم آماجمان از برگردانش، رساندن بهترین کارواژه است.
هر واژه باید ساده، رسا و زیبا باشد که واژه های پیشنهادی چنین ویژگیهایی را ندارند. چرا که زبان رو به سادگی میرود و می تازد.
از دیدگاه من مهارتخته هنوز دلچسبی و شیرینی پارسی را ندارد.
پرده: 1 2
نشانی‌های خاست‌گاه ها